Cảnh Báo Nhà Thuốc
Trang chủ › An Toàn Kê Đơn

Cách quản lý tủ thuốc gia đình an toàn tránh xa tầm tay trẻ em

Ban biên tập Cảnh Báo Nhà Thuốc · · Cập nhật
Cách quản lý tủ thuốc gia đình an toàn tránh xa tầm tay trẻ em

Một tủ thuốc gia đình an toàn cho trẻ em cần được đặt ở trên cao, có khóa hoặc chốt, chứa thuốc trong bao bì gốc với nắp đậy chặt, được rà soát định kỳ, và đi kèm thói quen cất thuốc ngay sau khi dùng. Trẻ nhỏ tò mò, thích cho đồ vào miệng và có thể leo trèo giỏi hơn người lớn nghĩ, nên “để chỗ cao” thôi là chưa đủ. Bài viết hướng dẫn cách thiết lập tủ thuốc, những thói quen cả nhà nên có và cách xử lý khi trẻ lỡ nuốt thuốc.

Vì sao trẻ em dễ ngộ độc thuốc

Ngộ độc thuốc ở trẻ nhỏ thường xảy ra ngay trong nhà, với những thuốc quen thuộc của người lớn. Một số lý do khiến trẻ có nguy cơ cao:

  • Trẻ nhỏ khám phá thế giới bằng miệng, viên thuốc nhiều màu trông giống kẹo.
  • Siro, viên nhai có vị ngọt hấp dẫn.
  • Cơ thể trẻ nhỏ, nên một lượng thuốc nhỏ với người lớn có thể gây ngộ độc ở trẻ.
  • Thuốc thường để ở nơi tiện tay người lớn: đầu giường, túi xách, bàn ăn.
  • Ông bà đến chơi mang theo thuốc trong túi, không có nắp an toàn.

Một số thuốc đặc biệt nguy hiểm với trẻ nếu nuốt phải dù chỉ một lượng nhỏ, như thuốc tim mạch, thuốc tiểu đường, thuốc an thần, thuốc giảm đau mạnh, viên sắt, và một số thuốc bôi, dầu xoa chứa long não hoặc methyl salicylat.

Chọn vị trí và loại tủ

Vị trí

  • Đặt tủ ở độ cao người lớn với tới nhưng trẻ không thể với, kể cả khi đứng lên ghế.
  • Tránh nơi nóng ẩm như nhà tắm, cạnh bếp, gần cửa sổ có nắng chiếu.
  • Không đặt gần đồ chơi, đồ ăn vặt hoặc những thứ trẻ hay tìm đến.

Loại tủ

  • Tủ hoặc hộp có khóa, chốt an toàn mà trẻ không tự mở được.
  • Có nhiều ngăn để phân loại.
  • Chất liệu dễ lau chùi.

Điều kiện bảo quản phù hợp với từng dạng thuốc được trình bày chi tiết trong bài bảo quản thuốc viên và thuốc nước đúng chuẩn.

Sắp xếp bên trong tủ

Chia tủ thành các khu vực rõ ràng giúp người lớn lấy đúng thuốc và tránh nhầm lẫn:

NgănNội dung
Thuốc dùng hàng ngàyThuốc kê đơn của từng người, ghi tên người dùng
Thuốc thông thườngHạ sốt, giảm đau, men tiêu hóa, oresol theo tư vấn dược sĩ
Thuốc trẻ emTách riêng, kèm dụng cụ đo liều
Thuốc dùng ngoàiThuốc bôi, sát khuẩn, dầu xoa, để riêng khỏi thuốc uống
Dụng cụ sơ cứuBăng gạc, nhiệt kế, kéo, găng tay

Đặt các thuốc nguy hiểm nhất ở ngăn trong cùng hoặc trong hộp có khóa riêng. Giữ một tờ giấy dán trong cánh tủ ghi số cấp cứu 115 và số của cơ sở y tế gần nhà.

Giữ thuốc trong bao bì gốc

Bao bì gốc có tên thuốc, hàm lượng, hạn dùng và hướng dẫn. Nhiều lọ thuốc còn có nắp chống trẻ em mở, phải ấn và xoay mới mở được. Những thói quen nên tránh:

  • Dồn thuốc vào lọ khác, hộp kẹo hoặc chai nước.
  • Bóc viên khỏi vỉ để sẵn trên bàn.
  • Pha sẵn thuốc vào cốc rồi để đó.
  • Đựng hóa chất gia dụng trong chai nước uống.

Nắp chống trẻ em giúp làm chậm trẻ, nhưng không phải là không thể mở. Vẫn cần cất lọ thuốc lên cao và khóa tủ.

Những thói quen hàng ngày quan trọng nhất

  1. Cất thuốc ngay sau khi dùng, kể cả khi vài giờ nữa lại dùng tiếp.
  2. Không uống thuốc trước mặt trẻ nhỏ khi có thể, vì trẻ thích bắt chước.
  3. Không gọi thuốc là kẹo để dỗ trẻ uống.
  4. Kiểm tra túi xách của người lớn và khách đến chơi, để túi ở nơi trẻ không với tới.
  5. Đọc nhãn mỗi lần cho trẻ uống, bật đèn sáng, đặc biệt vào ban đêm.
  6. Ghi lại giờ cho trẻ uống thuốc khi nhiều người cùng chăm trẻ, tránh trùng liều.

Cho trẻ dùng thuốc đúng cách

Ngộ độc không chỉ do trẻ tự lấy thuốc mà còn do người lớn cho uống sai. Hãy dùng thuốc có dạng bào chế dành cho trẻ, dùng xi lanh hoặc cốc đo đi kèm sản phẩm, không dùng thìa ăn cơm. Không cho trẻ uống thuốc của người lớn hoặc của anh chị em, xem thêm bài hậu quả của việc dùng chung đơn thuốc. Khi không chắc về liều, hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ.

Rà soát tủ thuốc định kỳ

Mỗi vài tháng, dành thời gian kiểm tra:

  • Thuốc hết hạn hoặc quá thời hạn sau khi mở.
  • Thuốc mất nhãn, không rõ tên.
  • Thuốc biến màu, ẩm, có mùi lạ.
  • Thuốc thừa từ đợt điều trị đã kết thúc.
  • Dụng cụ sơ cứu cần bổ sung.

Xử lý thuốc cần loại bỏ theo hướng dẫn trong bài vứt bỏ thuốc hết hạn an toàn, tránh vứt nguyên vỉ vào thùng rác nơi trẻ có thể lục lọi.

Khi trẻ nuốt nhầm thuốc

Nếu phát hiện hoặc nghi ngờ trẻ đã nuốt thuốc:

  1. Giữ bình tĩnh, lấy phần thuốc còn lại ra khỏi miệng trẻ.
  2. Không tự gây nôn trừ khi được nhân viên y tế hướng dẫn.
  3. Gọi cấp cứu 115 hoặc đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất ngay, kể cả khi trẻ chưa có triệu chứng, vì một số thuốc gây biểu hiện muộn.
  4. Mang theo vỏ hộp, vỉ thuốc, ước lượng số viên có thể đã mất và thời điểm xảy ra.
  5. Nếu trẻ khó thở, co giật, lơ mơ, gọi cấp cứu ngay và làm theo hướng dẫn của tổng đài.

Đừng chờ đợi xem trẻ có sao không. Với ngộ độc thuốc, thời gian rất quan trọng.

Cẩn trọng với thuốc không rõ nguồn gốc trong nhà

Tủ thuốc an toàn còn có nghĩa là không chứa thuốc kém chất lượng. Thuốc mua qua mạng xã hội, thuốc xách tay không có nhãn tiếng Việt, thuốc nam không rõ thành phần có thể chứa hoạt chất không được khai báo. Hãy ưu tiên mua thuốc tại cơ sở được cấp phép, xem bài vì sao nên mua thuốc tại nhà thuốc đạt chuẩn.

Danh sách kiểm tra nhanh

  • Tủ ở trên cao, có khóa, tránh nóng ẩm.
  • Thuốc trong bao bì gốc, nắp đậy chặt.
  • Thuốc người lớn, trẻ em, thuốc dùng ngoài để riêng.
  • Số cấp cứu dán trong cánh tủ.
  • Cất thuốc ngay sau khi dùng, kiểm tra túi xách của khách.
  • Rà soát và loại bỏ thuốc hết hạn định kỳ.

Câu hỏi thường gặp

Trẻ mấy tuổi thì có thể tự mở lọ thuốc có nắp an toàn?

Nắp chống trẻ em được thiết kế để làm chậm trẻ nhỏ, nhưng một số trẻ vẫn có thể mở được khi đủ thời gian và kiên nhẫn. Không nên chỉ dựa vào nắp an toàn mà cần cất thuốc lên cao và khóa tủ.

Dầu gió, dầu xoa có nguy hiểm cho trẻ không?

Có. Một số dầu xoa chứa long não hoặc methyl salicylat có thể gây ngộ độc nghiêm trọng nếu trẻ nuốt phải, kể cả lượng nhỏ. Hãy cất chúng trong tủ thuốc có khóa như các loại thuốc khác.

Có nên cho trẻ uống than hoạt tính khi nuốt nhầm thuốc?

Không tự cho trẻ uống bất kỳ thứ gì để giải độc. Việc dùng than hoạt tính hay biện pháp khác cần do nhân viên y tế quyết định. Hãy gọi cấp cứu và đưa trẻ đến cơ sở y tế.

Ông bà đến chơi mang theo nhiều thuốc thì nên làm gì?

Nhẹ nhàng nhờ ông bà để túi thuốc ở nơi cao hoặc cất vào tủ có khóa trong thời gian ở lại. Hộp chia thuốc theo ngày thường không có nắp an toàn nên cần đặc biệt lưu ý.

Bài liên quan