Mang thuốc kê đơn đi du lịch nước ngoài: giấy tờ cần chuẩn bị

Người đang điều trị bệnh mạn tính vẫn có thể mang thuốc kê đơn ra nước ngoài, nhưng cần ba thứ: bản sao đơn thuốc hoặc thư của bác sĩ, thuốc để nguyên vỏ hộp có nhãn, và số lượng nằm trong mức nước đến cho phép. Một số nhóm thuốc như thuốc gây nghiện, hướng thần phải xin phép trước, có nơi cấm hẳn. Kiểm tra quy định của nước đến và nước quá cảnh ít nhất vài tuần trước chuyến đi là cách tránh bị giữ thuốc ở sân bay.

Cuối năm là mùa nhiều gia đình Việt đi du lịch hoặc thăm người thân ở nước ngoài. Bài này giúp bạn chuẩn bị túi thuốc đúng cách, lấy ví dụ cụ thể từ quy định của Singapore, một điểm đến quen thuộc.

Bước một: hỏi bác sĩ trước khi đặt vé

Nhiều người chỉ nghĩ đến thuốc khi đã xếp vali. Cách làm an toàn hơn là hẹn tái khám trước chuyến đi vài tuần để bác sĩ:

• Kê đủ thuốc cho toàn bộ thời gian đi, cộng thêm phần dự phòng nếu chuyến bay bị hoãn.
• Viết thư xác nhận bệnh và phác đồ điều trị bằng tiếng Anh, ghi tên hoạt chất, hàm lượng, liều dùng và tổng số lượng thuốc mang theo.
• Cân nhắc đổi sang thuốc khác nếu thuốc bạn đang dùng bị hạn chế ở nước đến.

Hướng dẫn mang thuốc khi đi nước ngoài của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) cũng khuyên liên hệ đại sứ quán nước đến và cả các nước có điểm dừng quá cảnh để xác nhận thuốc của mình được phép mang vào. Theo CDC, một số nước chỉ cho mang khoảng 30 ngày thuốc kèm đơn hoặc giấy chứng nhận y tế.

Đơn thuốc phải ghi tên hoạt chất

Tên biệt dược ở Việt Nam có thể không tồn tại ở nước khác. Nhân viên hải quan hay dược sĩ nước ngoài sẽ dựa vào tên hoạt chất (tên chung quốc tế) để nhận diện. Nếu chưa quen đọc đơn, bài cách đọc các thông số ký hiệu trên đơn thuốc sẽ giúp bạn kiểm tra đơn có đủ thông tin chưa.

Ví dụ cụ thể: quy định mang thuốc vào Singapore

Cơ quan Khoa học Y tế Singapore (HSA) công bố khá rõ quy định mang thuốc cá nhân khi nhập cảnh. Những điểm chính:

HSA yêu cầu người mang thuốc giữ bản sao đơn thuốc còn hiệu lực hoặc thư bác sĩ từ nước mình đang sống, và để thuốc trong bao bì gốc có nhãn của nhà thuốc ghi tên người bệnh, tên thuốc, số lượng. Giấy phép gắn với ngày đến đã khai, nếu đổi lịch bay thì phải nộp hồ sơ mới. Hồ sơ điền bằng tiếng Anh, kèm ảnh chụp hộp thuốc thể hiện tên, hoạt chất, hàm lượng và số lượng.

Một chi tiết người Việt hay bỏ sót: miếng dán hay kẹo cai thuốc lá mua ở ngoài Singapore cũng thuộc nhóm sản phẩm nicotine bị cấm mang vào theo trang HSA.

Nhóm thuốc dễ gặp rắc rối ở cửa khẩu

Mỗi nước có danh mục riêng, nhưng các nhóm sau thường bị kiểm soát chặt và cần kiểm tra kỹ trước khi đi:

• Thuốc giảm đau nhóm opioid, kể cả một số thuốc ho, thuốc giảm đau phối hợp có codein.
• Thuốc an thần, thuốc ngủ, thuốc chống lo âu.
• Thuốc điều trị rối loạn tăng động giảm chú ý có chất kích thích.
• Thuốc tiêm tự dùng như insulin, bút tiêm; CDC khuyên mang theo giấy xác nhận của bác sĩ cho thuốc tiêm và bơm kim tiêm.

Nhật Bản, Hàn Quốc, các nước Trung Đông hay châu Âu đều có quy định riêng về loại và lượng thuốc được mang theo. Nguồn đáng tin nhất là trang của bộ y tế hoặc cơ quan quản lý dược nước đó, hoặc đại sứ quán nước đó tại Việt Nam. Không nên dựa vào lời kể trên hội nhóm du lịch vì quy định có thể đã thay đổi.

Đóng gói túi thuốc thế nào

1. Để thuốc trong hành lý xách tay. CDC lưu ý hành lý ký gửi có thể bị thất lạc hoặc đến chậm, trong khi bạn không thể bỏ liều.
2. Giữ nguyên vỏ hộp, vỉ có nhãn. Không dồn tất cả viên thuốc vào hộp chia liều không nhãn, vì nhân viên kiểm tra sẽ không biết đó là thuốc gì.
3. Mang theo bản sao đơn, thư bác sĩ và chụp ảnh lưu trong điện thoại.
4. Chú ý thuốc cần bảo quản lạnh. Hỏi hãng bay về túi giữ nhiệt và tránh để thuốc ở nơi quá nóng hoặc quá lạnh. Nguyên tắc nhiệt độ, độ ẩm có trong bài bảo quản thuốc viên và thuốc nước đúng tiêu chuẩn.
5. Mang dư vài ngày thuốc phòng trường hợp chuyến về bị hoãn, nhưng vẫn trong giới hạn nước đến cho phép.

Lệch múi giờ và lịch uống thuốc

Bay sang Úc, châu Âu hay Mỹ sẽ làm lệch giờ uống thuốc vài tiếng đến nửa ngày. Với thuốc cần uống đúng giờ như insulin, thuốc chống đông, thuốc tránh thai hay thuốc chống động kinh, hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước chuyến đi về cách chuyển dần lịch uống. Đặt báo thức theo giờ Việt Nam trong vài ngày đầu cũng là một cách đơn giản để không quên liều.

Hết thuốc khi đang ở nước ngoài thì sao

CDC khuyên tránh mua thuốc ở nước ngoài, trừ khi khẩn cấp, vì thuốc giả khá phổ biến ở một số quốc gia. Nếu buộc phải mua, hãy đến bệnh viện hoặc nhà thuốc có giấy phép, mang theo vỏ hộp thuốc cũ và đơn để dược sĩ đối chiếu đúng hoạt chất, hàm lượng. Tránh mua qua người bán dạo, chợ đêm hay trang mạng không rõ nguồn.

Khi về nước, nhiều người tiện tay mua thêm thuốc ở nước ngoài làm quà cho người thân. Thuốc kê đơn mua về mà không có chỉ định của bác sĩ cho người dùng có thể không hợp với bệnh, cơ địa hay các thuốc họ đang dùng. Quà sức khỏe an toàn nhất vẫn là một buổi đưa bố mẹ đi khám.

Danh sách kiểm tra trước khi ra sân bay

• Đã kiểm tra quy định của nước đến và nước quá cảnh trên trang chính thức.
• Có giấy phép nếu thuốc thuộc nhóm phải xin phép.
• Có bản sao đơn hoặc thư bác sĩ bằng tiếng Anh, ghi tên hoạt chất.
• Thuốc để nguyên hộp có nhãn, nằm trong hành lý xách tay.
• Số lượng đủ dùng và có dự phòng, không vượt mức cho phép.
• Đã hỏi cách điều chỉnh giờ uống thuốc khi đổi múi giờ.